Alles over de opbouw van groendaken

Alles over de opbouw van groendaken

 

Nu steeds meer mensen overtuigd zijn van de voordelen van een intensief of extensief groendak, zien we dit soort daken flink in aantal toenemen. Hoog tijd dus om de opbouw van groendaken eens grondig onder de loep te nemen. In dit artikel leest u waarop u moet letten bij het aanleggen van groendaken.

Waarom een groendak?

De populariteit van groendaken valt eenvoudig te verklaren. We wonen op steeds kleinere oppervlakten en zijn allemaal op zoek naar een manier om onze woonruimte te vergroten. Daarnaast biedt een groendak ook andere opvallende voordelen:

  • Meer biodiversiteit: groendaken trekken met hun bloemen en planten bijen, vlinders en andere insecten aan. Zo creëert u met de aanleg van een groene zone een klein ‘natuurreservaat’ en draagt u bij aan de biodiversiteit in stedelijke gebieden.
  • Isolerende werking: dankzij zijn isolerende werking vermindert een groendak de hoeveelheid warmte die de woning opneemt. In de zomer genieten bewoners dus een heerlijk fris huis.
  • Goede drainage: de beplanting op het dak absorbeert regenwater, waardoor de riolering minder snel overbelast wordt.

Het is het substraat (de voedingsbodem van elk groendak) die zorgt voor de hoge waterbufferende capaciteit. De beplanting neemt het vocht in de bodem op en geeft deze terug af door verdamping. Dat zorgt voor een verkoelend effect op de directe omgeving van het groendak. Als de zon op het dak schijnt, verdampt het water in de bodem, waardoor er opnieuw ruimte vrijkomt om water te bufferen tijdens een volgende regenbui.

Extensieve vs intensieve groendaken

Hoewel groendaken in alle vormen en maten bestaan, kunnen we in het algemeen een onderscheid maken tussen intensieve, semi-intensieve en extensieve soorten. Deze laatste zijn lichtere daken en komen veruit het meest voor. Semi-intensieve daken houden het midden tussen de andere soorten en kunnen worden belopen, maar hebben een beperkte beplanting en een substraatlaag tussen 150 en 250 millimeter. Extensieve groendaken combineren een substraatlaag tot 150 millimeter met ondiep wortelende planten zoals sedumsoorten, mossen en grassen, éénjarigen en kruiden. Dit zijn voornamelijk soorten die zeer goed tegen droogte kunnen en bestand zijn tegen de soms extreme weersomstandigheden op het dak.

Intensieve groendaken kunnen planten bevatten die diepte nodig hebben om te groeien. De  substraatlaag bedraagt meer dan 250 millimeter en afhankelijk van het pakket dat ter beschikking is kan er van gazon (25 centimeter) tot bomen (meer dan 70 centimeter) geplant worden. Vanzelfsprekend is dit type dak een stuk zwaarder.

De opbouw van een groendak

Volgende premium systemen zijn aangewezen bij extensieve én intensieve groendaken:

  • Omkeerdak op een betonnen ondergrond
  1. Primer: AQUADERE
  2. Dampscherm: SOPRAROCK PB P 3 TF gevlamlast
  3. Toplaag: SOPRALENE OPTIMA GARDEN 4 GF C3 FR gevlamlast
  4. Isolatie: XPS SL losliggend
  5. Afwerking: Extensief groendaksysteem
  6. Opstanden: ALSAN 770

 

  • Losliggend synthetisch systeem op een betonnen ondergrond
  1. Primer: AQUADERE
  2. Dampscherm: SOPRAROCK PB P 3 TF
  3. Isolatie: EFYOS PIR S gelijmd met COLTACK EVOLUTION 750
  4. Toplaag: FLAGON EP/PV losliggend
  5. Beschermlaag: FLAGON TS losliggend
  6. Afwerking: Extensief groendaksysteem

 

  • Gevlamlast bitumineus systeem op een betonnen ondergrond
  1. Primer: AQUADERE
  2. Dampscherm: SOPRAROCK PB P 3 TF
  3. Isolatie: EFYOS PIR S gelijmd met COLTACK EVOLUTION 750
  4. Onderlaag: SOPRASTICK VENTI FF zelfklevend met deels te lassen overlappen
  5. Toplaag: SOPRALENE OPTIMA GARDEN 4 GF C3 FR
  6. Afwerking: Extensief groendaksysteem

 

Bij intensieve groendaken is gewichtsvermindering van cruciaal belang.  De beplanting heeft immers een aanzienlijk gewicht, die de onderliggende draagstructuur van het gebouw kan (over)belasten. Daarom moet u er zeker van zijn dat de volledige dakopbouw niet té zwaar weegt. Een groendak vraagt dan ook om een aantal specifieke aanpassingen. Qua opbouw bestaan de drie types groendaken uit de volgende lagen boven op het daksysteem:

  • Een eventuele wortelwerende laag: sommige bitumineuze toplagen, zoals bijvoorbeeld SOPRALENE OPTIMA GARDEN 4 GF C3 FR, bevatten al wortelwerende additieven. Daardoor is een wortelwerende laag overbodig en bespaart u dus een extra werkgang.
  • Een drainage– of een reservoirsysteem.
  • Een groeimedium zoals aarde (daktuinsubstraat, zeker geen (teel)aarde) of minerale substraatplaten. Substraatplaten wegen drie keer minder en zijn dus aangewezen bij intensieve groendaken.
  • Een groendakmix: de beplanting.

De beplanting

Bij de keuze van de planten is het vooral belangrijk om rekening te houden met het klimaat en de omgeving. Droogte en temperatuurverschillen hebben immers een grote invloed op de groei van de vegetatie. En niemand houdt van een kaal of bruin dak, toch?

Invloed van wind

Op doorsneedaken heeft de wind de neiging om een zuigkracht uit te oefenen. In het slechtste geval komt het daksysteem daarbij zelfs los. Gelukkig doet dat probleem zich niet voor bij groendaken, omdat ze een opencelsysteem vormen: de wind gaat er gewoon doorheen en creëert helemaal geen zuigkracht. Toch moet u voldoende aandacht besteden aan de omtrekdetails en de omtrekballast om de beplanting op zijn plaats te houden. Sedum kan namelijk oprollen zoals een tapijt wanneer de wind onder de vegetatie blaast. In de Verenigde Staten, waar de oostkust vaak wordt geplaagd door sterke wind, is het gebruikelijk om een gaas boven op de sedum te plaatsen om het op zijn plaats te houden.

Groendaken met helling

Ten slotte is het belangrijk om rekening te houden met de hellingsgraad van groendaken. Als het dak een helling van meer dan 15 graden heeft, is een speciaal ontwerp cruciaal om de vegetatieop zijn plaats te houden. We raden zelfs aan om hellingen van meer dan 5 graden vanuit een specialistisch oogpunt te bekijken. De standaard detaillering die vereist is voor platte daken volstaat immers niet voor een schuin groendak.

Brandveiligheid

Net zoals andere daken moeten groendaken in België voldoen aan de BROOF(t1)-klasse. De Hoge Raad voor beveiliging tegen Brand en Ontploffing stelde wel een aantal extra aanbevelingen op om de verspreiding van vuur te voorkomen en af te remmen.

De toekomst

Volgens de Europese richtlijn energieprestatie gebouwen, afgekort als EPBD (Energy Performance of Buildings Directive), die op 9 juli 2018 in werking trad, moeten alle nieuwe gebouwen in de EU eind 2020 bijna-energieneutraal zijn. Vooral voor commerciële projecten vereist de richtlijn zoveel zonnepanelen dat er onvoldoende ruimte overblijft voor groene daken! Aangezien sommige lokale autoriteiten aangeven dat een bepaald percentage van elk dak groen moet zijn, is het soms onmogelijk om zowel aan de lokale voorschriften als aan de EPBD te voldoen. Vandaar het huidige debat over bruine daken onder zonnepanelen. Een bruin dak heeft een groene dakopbouw, maar bevat geen sedum om te helpen met drainage. (Een bruin dak heeft echter nog steeds een paar voordelen, maar werkt niet altijd isolerend …) Wordt vervolgd!

 

Wenst u meer informatie over groendaken? Onze specialisten staan steeds klaar om al uw vragen te beantwoorden. Aarzel niet om ons te contacteren.